آلمان دومین مقصد بزرگ ایرانیان و سریعترینرشد در میان کشورهای بزرگ است. این راهنما از مرحلهٔ ویزا تا ثبت نشانی، بانک، مسکن، کار و درمان را به زبان ساده و با لینک منبع رسمی توضیح میدهد.
آمار ایرانیان
طبق آمار سازمان ملل (۲۰۲۴)، حدود ۲۸۳ هزار ایرانیتبار متولد ایران در آلمان زندگی میکنند؛ این رقم از ۲۰۲۰ حدود ۵۳٪ بیشتر شده است. پرجمعیتترین شهرها: برلین، هامبورگ، کلن، مونیخ، فرانکفورت و هانوفر.
اگر تازه رسیدهاید، این پنج کار را اول انجام دهید
- ثبت نشانی (Anmeldung) در ادارهی ثبتاحوال شهر (Bürgeramt) ظرف ۱۴ روز پس از اسبابکشی به خانهٔ دائمی. بدون آن بانک، بیمه و قرارداد کار پیش نمیرود.
- گرفتن شمارهٔ مالیاتی (Steuer-ID)؛ بعد از ثبت نشانی خودکار با پست میآید.
- بیمهٔ درمانی انتخاب کنید (دولتی یا خصوصی) و کارت بیمه بگیرید.
- حساب بانکی باز کنید (بانکهای سنتی یا آنلاین).
- اگر ویزای ملی دارید، وقت ادارهی اتباع خارجی (Ausländerbehörde) را برای کارت اقامت الکترونیکی (eAT) بگیرید.
راهنمای کامل زندگی در آلمان
- اقامت و ویزااقامت آلمان بر پایهٔ هدف اقامت صادر میشود: کار، تحصیل، خانواده، جستوجوی کار (Chancenkarte) یا حمایت بینالمللی.
- قدمهای اول بعد از رسیدنبعد از اسبابکشی ظرف ۱۴ روز باید نشانی خود را ثبت (Anmeldung) کنید.
- بانک و پرداختبانکهای اصلی: Deutsche Bank، Commerzbank، Sparkasse، Volksbank و بانکهای آنلاین مثل N26 و DKB.
- مسکن و اجارهاجارهی خانه در شهرهای بزرگ آلمان سخت و رقابتی است.
- کار و استخدامبرای کار در آلمان باید مجوز اقامتی داشته باشید که اجازهٔ کار بدهد.
- تحصیل و ارزشیابی مدرکمدرک ایرانی با پایگاه anabin ارزیابی میشود و برای مشاغل تنظیمشده (پزشکی، پرستاری، مهندسی) باید رسمی تأیید شود.
- درمان و بیمهبیمهٔ درمانی در آلمان اجباری است: بیمهٔ دولتی (GKV) یا خصوصی (PKV).
- مالیاتمالیات بر درآمد پلکانی است و با کارفرما از حقوق کسر میشود.
- گواهینامهٔ رانندگیگواهینامهٔ ایرانی در آلمان تا ۶ ماه بعد از اقامت معتبر است.
- یادگیری زبانبرای اقامت، شغل و تابعیت، آلمانی ضروری است: سطح A1 برای همسر، B1 برای تابعیت، B2 برای بسیاری از مشاغل.
- خانواده و فرزندهمسر و فرزندان صغیر دارندهٔ اقامت میتوانند با ویزای پیوستن خانواده بیایند.
- پناهندگی و حمایتپناهندگی در آلمان از طریق BAMF و پس از مصاحبه تعیین میشود.
- هزینهٔ زندگی و شهرهامونیخ، فرانکفورت و هامبورگ گرانترین شهرها برای اجارهاند؛ لایپزیگ و درسدن ارزانتر.
- حقوق مهاجر و کمک حقوقیمهاجران در آلمان در برابر تبعیض، قانون برابری (AGG) را دارند.
سفارت و کنسولگری ایران
سفارت ایران در برلین فعال است. کنسولگریهای ایران در فرانکفورت، هامبورگ و مونیخ در اکتبر ۲۰۲۴ به دستور دولت آلمان بسته شدند؛ بنابراین خدمات کنسولی را باید از سفارت برلین یا از طریق سامانههای برخط وزارت امور خارجه ایران پیگیری کرد. نشانی، ساعت کار و نوبت را از منبع رسمی همان روز بررسی کنید، چون وضعیت دفترها ممکن است تغییر کند.
برای کارهای مشترک همهٔ کشورها (گذرنامه، وکالت، نظام وظیفه و…) به راهنمای کارهای ایران از خارج بروید.
منابع رسمی: وزارت امور خارجه ایران، Make it in Germany، BAMF
آخرین بررسی: آبان ۱۴۰۵. این راهنما فقط اطلاعات عمومی است و مشاورهٔ حقوقی یا مهاجرتی نیست. قوانین مهاجرت زود تغییر میکند؛ پیش از هر اقدام، صفحهٔ رسمی منبع را ببینید.
